7-noyabrSifatlar · 1-bet (old tomoni)

Имя прилагательное — sifat

Sifat — narsa qanaqaligini aytadigan so'z: yangi, katta, qizil, mazali. Savoli — какой? какая? какое? какие? O'zbekchada sifat hech o'zgarmaydi: yangi uy, yangi mashina, yangi uylar. Ruschada esa sifat — otning soyasi: ot qanday bo'lsa, sifat ham shunga moslashib oladi. Ot «он» bo'lsa — sifat ham «он»cha, ot ko'plikda bo'lsa — sifat ham ko'plikda.

1Bitta sifat — to'rt xil kiyim

онм. род
какой?новый дом
большой город
-ый / -ий / -ой
онаж. род
какая?новая книга
синяя ручка
-ая / -яя
оноср. род
какое?новое окно
синее море
-ое / -ее
ониko'plik
какие?новые дома
синие ручки
-ые / -ие
Hiyla 1 Otning o'rniga он, она, оно, они ni qo'yib ko'ring: дом — он, demak новый дом; книга — она, demak новая книга.
Hiyla 2 Savolning o'zi javobni aytib turadi: какая? → новая · какое? → новое · какие? → новые.

2Qaysi qo'shimcha? — jadvaldan oling

1Ot kim — он, она, оно, они? → ustun
2Sifat qaysi harf bilan tugaydi? → qator
3Kesishgan katak — javob!
Sifat o'zagining oxiriон · какой?она · какая?оно · какое?они · какие?
oddiy sifatlar (eng ko'p)новыйноваяновоеновые
urg'u oxiridaмолодоймолодаямолодоемолодые
г, к, х dan keyinрусский · дорогой*русскаярусскоерусские
ж, ш, ч, щ (urg'u o'zakda)хорошийхорошаяхорошеехорошие
ж, ш, ч, щ (urg'u oxirida)большойбольшаябольшоебольшие
yumshoq -нийсинийсиняясинеесиние

Qizil — oddiy qatordan farq qiladigan joylar. * г, к, х + urg'u oxirida ham -ой: дорогой, другой, плохой.

3Nega bunday? Uchta «injiq» qoida

① ы ni yoqtirmaydi

г к х ж ш ч щ dan keyin ы yozilmaydi — o'rniga и.

русский, хорошие · ✗ русскый

② о dan qochadi

ж ш ч щ dan keyin urg'usiz о yozilmaydi — o'rniga е.

хорошее, горячего · ✗ хорошое

③ urg'u oxirida — -ой

Urg'u qo'shimchaga tushsa, он uchun -ой bo'ladi.

молодой, большой · ✗ большый

Yumshoq sifatlar kam, ular asosan vaqt va joyni bildiradi: синий, летний, зимний, вечерний, последний, средний, домашний. Ular doim «yumshoq» harflar bilan yuradi: я, е, ю, и.

4Otning jinsini qanday bilaman?

онundosh yoki -й bilan: стол, дом, музей она-а, -я bilan: книга, неделя оно-о, -е bilan: окно, море, здание -ь bilanyodlanadi: словарь — он, тетрадь — она diqqat!erkak kishi doim он: добрый папа, старый дедушка

Ko'p qilinadigan xatolar

новый машинановая машинамашина — она русскый языкрусский языкк dan keyin и хорошое письмохорошее письмош dan keyin е синая ручкасиняя ручкаyumshoq sifat большый домбольшой домurg'u oxirida
7-noyabrSifatlar · 2-bet (orqa tomoni)

5Padejda ham sifat otning ortidan yuradi

Ot padejda o'zgarsa — sifat ham birga o'zgaradi. Jadvalni yodlash qiyinmi? Hiyla: so'roq so'zni ayting, oxiri deyarli bir xil chiqadi: какого? → нового · какому? → новому · каким? → новым · какую? → новую.

oddiyон / оноонаони
Им.новый / -оеноваяновые
Род.новогоновойновых
Дат.новомуновойновым
Вин.Им. / Род.*новуюИм. / Род.*
Твор.новымновойновыми
Пред.о новомо новойо новых
yumshoqон / оноонаони
Им.синий / -еесиняясиние
Род.синегосинейсиних
Дат.синемусинейсиним
Вин.Им. / Род.*синююИм. / Род.*
Твор.синимсинейсиними
Пред.о синемо синейо синих

* Вин.: он va они — tirik bo'lsa Род. kabi (вижу нового друга), jonsiz bo'lsa Им. kabi (вижу новый дом); оно — doim Им. kabi (вижу новое окно). она uchun Род., Дат., Твор., Пред. bir xil: -ой / -ей — bitta qo'shimcha to'rt joyda ishlaydi. -ого / -его «-ова / -ева» deb o'qiladi: нового [новова].

Esda tuting г, к, х, ж, ш, ч, щ dan keyin padejlarda ham и: русских, хорошими; ж, ш, ч, щ dan keyin urg'usiz е: хорошему, горячем.

6Qisqa sifat — «dumi kesilgan»

Faqat kesim bo'ladi («…dir»): Он красив. — U chiroyli. Padej yo'q, faqat jins va son.

ононаоноони красивкрасивакрасивокрасивы интересенинтереснаинтересноинтересны радрада—рады должендолжнадолжнодолжны

рад va должен faqat qisqa holda yashaydi. Ko'p ishlatiladi: готов, занят, прав, похож, болен. Ba'zan он uchun unli qo'shiladi: интересен, болен. Kiyim haqida: мал / велик — Туфли мне малы.

7Qiyoslash: «…roq» va «eng …»

…roq-ее: интереснее, быстрее, теплее yodlanadiлучше, хуже, больше, меньше harf o'zgaradiдороже, громче, проще, выше, шире, моложе «…dan»старше, чем я = старше меня eng …самый + sifat: в самом большом доме · лучший

«…roq» shakli o'zgarmaydi: Он / она / они выше. самый esa sifatning o'zi kabi moslashadi. Yana: более интересный, менее трудный; kitobda — интереснейший.

8Sifat yasash va juft sifatlar

otdanзима → зимний · город → городской · дерево → деревянный · узбек → узбекский juftlarновый — старый · дорогой — дешёвый · широкий — узкий · лёгкий — трудный

Gapda

Это интересная книга. Bu qiziq kitob.

Я живу в большом городе. Katta shaharda yashayman.

Я говорю с новым учителем. Yangi o'qituvchi bilan.

Эта книга интереснее. Bu kitob qiziqroq.

Tekshirib ko'ring

  1. (синий) ручка
  2. (хороший) слово
  3. (русский) книги
  4. (молодой) учитель
  5. нет (новый) словаря
  6. вижу (младший) брата
  7. в (большой) городе
  8. с (интересный) людьми
  9. Она (рад)
  10. дорогой → «…roq»
  11. eng yaxshi kun
  12. зима → sifat
Javoblar: 1) синяя · 2) хорошее · 3) русские · 4) молодой · 5) нового · 6) младшего · 7) большом · 8) интересными · 9) рада · 10) дороже · 11) лучший день (самый хороший) · 12) зимний